BS.CKII. Trần Hải Phong, BS. Ngô Trí Thành – Khoa Thận ngoại – Ghép thận
Trong thực hành lâm sàng, đa số trường hợp vỡ bàng quang xuất phát từ tai nạn giao thông khi bệnh nhân uống bia rượu, bàng quang căng đầy do nhịn tiểu khi lái xe máy, hoặc do té ngã trong tình trạng say rượu.
Vừa qua, Bệnh viện Nhân dân 115 tiếp nhận và phẫu thuật thành công một trường hợp vỡ bàng quang hiếm gặp do tai nạn sinh hoạt.
Bệnh nhân nam, sinh năm 1979, nhập viện trong tình trạng đau tức hạ vị, bí tiểu. Trước đó, bệnh nhân nhịn tiểu lâu sau khi uống rượu bia, trong lúc vào nhà vệ sinh đã bị trượt ngã, va đập vùng hạ vị vào thành bồn cầu. Khoảng 4 giờ sau, bệnh nhân được người nhà đưa vào Bệnh viện Nhân dân 115. Qua thăm khám lâm sàng và chụp XQuang ghi nhận: Vỡ bàng quang trong phúc mạc kèm chấn thương gan độ I.
Hình 1: Chụp CT bụng và Xquang bàng quang cho thấy tình trạng dịch tự do trong phúc mạc và vỡ bàng quang ở vòm bàng quang.
Ê kíp phẫu thuật khoa Ngoại niệu - Ghép thận - Nam khoa của Bệnh viện Nhân dân 115 đã khẩn trương tiến hành mổ khâu phục hồi bàng quang hai lớp, đặt dẫn lưu ổ bụng và đặt sonde tiểu lưu. Về vấn đề chấn thương gan độ I được ekip Ngoại Tổng hợp thăm khám và quyết định điều trị bảo tồn. Sau phẫu thuật, tình trạng bệnh nhân cải thiện tốt: ống dẫn lưu được rút sau 2 ngày, xuất viện sau 7 ngày. Rút sonde tiểu sau 14 ngày, bệnh nhân đi tiểu bình thường trở lại.
Theo y văn: Vỡ bàng quang là một cấp cứu ngoại khoa nguy hiểm, nếu chậm trễ sẽ gây viêm phúc mạc, nhiễm trùng nặng, đe dọa tính mạng người bệnh. Nghiên cứu tại BV Việt Đức (2021) cho thấy nguyên nhân thường gặp gây ra vỡ bàng quang bao gồm:
- Tai nạn giao thông chiếm 86,6% (đa số do uống rượu bia, bàng quang căng đầy).
- Tai nạn lao động chiếm 13,4%.
- Tai nạn sinh hoạt (té ngã trong nhà vệ sinh, bị húc bụng khi bàng quang căng) rất hiếm gặp.
Phân loại và điều trị:
- Vỡ trong phúc mạc chiếm khoảng 30 %: thường gặp khi bàng quang căng đầy, bắt buộc phẫu thuật khâu phục hồi (thường mở bụng hoặc nội soi), đặt dẫn lưu, đặt sonde tiểu lưu 7–14 ngày.
- Vỡ ngoài phúc mạc chiếm đa số khoảng 60 %: thường kèm gãy xương chậu, có thể điều trị bảo tồn ở một số trường hợp nhẹ.
- Vỡ bàng quang phối hợp chiếm 10 %, đây là những trường hợp vỡ bàng quang phức tạp bắt buộc can thiệp ngoại khoa.
Trường hợp vừa qua may mắn được đưa vào viện sớm và phẫu thuật đúng phương pháp nên đã hồi phục tốt.
=> Qua trường hợp này, người dân cần lưu ý:
- “Không nên nhịn tiểu sau khi uống rượu bia, đặc biệt phải cẩn thận khi di chuyển trong nhà vệ sinh để tránh té ngã.”
- “Sau chấn thương bụng, nếu có đau bụng, bí tiểu, tiểu máu… người bệnh cần đến ngay bệnh viện để được cấp cứu kịp thời.”