Trong thời gian vừa qua, phòng khám Nội tiết thuộc khu Chẩn đoán và Điều trị kỹ thuật cao – Bệnh viện Nhân dân 115 theo dõi và phát hiện một trường hợp người bệnh đái tháo đường có đường huyết thấp bất thường.
Đây là người bệnh nam, sinh năm 1950, có tiền sử đái tháo đường khoảng 10 năm. Khoảng 1 tuần nay, người bệnh cảm giác mệt mỏi khát nước nên đến khám tại Chẩn đoán và Điều trị kỹ thuật cao, Bệnh viện Nhân dân 115. Kết quả cho thấy tình trạng kiểm soát đường huyết không được tốt với HbA1c 10% và Glucose huyết 15 mmol/L. Bác sĩ chuyên khoa Nội tiết chỉ định insulin analog chích dưới da (sáng 20 đơn vị; chiều 20 đơn vị) và yêu cầu người bệnh cần thử đường huyết bằng máy thử cá nhân để theo dõi và tái khám sớm.
Trong hai ngày đầu sau khi chích insulin, người bệnh bớt khát nước, ăn uống được, cảm giác khỏe. Sáng ngày thứ 3, người nhà gọi điện báo người bệnh có cảm giác mệt và kết quả thử đường huyết mao mạch bằng máy cá nhân tại nhà lúc đó rất thấp (42 mg/dL). Do người bệnh vẫn còn tỉnh táo nên bác sĩ Nội tiết hướng dẫn xử trí cơn hạ đường huyết bằng cách uống các thức uống có chứa đường. Tuy nhiên, các lần thử theo dõi trong vòng 1 giờ sau đó có kết quả thấp hầu như không cải thiện. Nghi ngờ máy thử đường huyết mao mạch cá nhân có vấn đề, bác sĩ yêu cầu kiểm tra thì phát hiện toàn bộ que thử glucose huyết đã hết hạn từ rất lâu. Chính điều này có thể làm kết quả đo hoàn toàn không chính xác. Khi đó, người nhà mua 1 hộp que thử mới và thử kết quả 312 mg/dL. Sau đó, bác sĩ tư vấn cách sử dụng máy thử cá nhân để có kết quả một cách chính xác.
Hình: Nguồn Intetnet
Ngày nay, việc theo dõi đường huyết ở người bệnh đái tháo đường đóng vai trò quan trọng trong điều trị. Thị trường máy đo đường huyết cá nhân chính vì thế phát triển không ngừng trong những năm qua. Tuy nhiên, người sử dụng cần hiểu rõ nguyên lý đo đường huyết từ máy cá nhân này. Điểm mấu chốt là các que thử chứa các men phản ứng với lượng glucose trong máu khi nhỏ giọt máu vào và biến thành tín hiệu điện để chuyển đổi thành kết quả glucose huyết được hiển thị trên màn hình. Tuy nhiên, lượng men trong que thử có thể bị suy giảm theo thời gian. Ngoài ra, lượng men này cũng có thể giảm đi nếu que thử tiếp xúc môi trường ẩm ướt hoặc nhiệt độ quá cao. Chính vì vậy, độ chính xác của que thử có thể bị thay đổi sau ngày hết hạn que, có thể làm tăng kết quả hoặc làm giảm kết quả đường huyết. Điều này có thể khiến người bệnh đái tháo đường và thầy thuốc có thể đưa ra quyết định điều trị “không phù hợp”.
F Điều cần nhớ khi sử dụng máy đo đường huyết mao mạch cá nhân: ¯ Người bệnh nên bảo quản và sử dụng que thử theo đúng hướng dẫn nhà sản xuất. ¯ Cần kiểm tra thường xuyên và loại bỏ que thử khi đã hết hạn dù chỉ 01 ngày. ¯ Lưu ý: một số dòng máy thử đường, khi đã mở nắp hộp đựng que, thời hạn sử dụng có khi từ 3-6 tháng tính từ thời điểm mở chứ không tính thời hạn ghi trên hộp. |
Hình 1. Máy thử đường huyết mao mạch và hộp que hết hạn sử dụng
Hình 2. Kết quả thử đường huyết mao mạch với que thử hết hạn do người nhà ghi lại
Tài liệu tham khảo
https://www.retinarisk.com/blog/expired-diabetes-test-strips/
ThS.BS Võ Tuấn Khoa – Phó Trưởng khoa Nội tiết
Zalo
Facebook
Youtube